Tăng ca tối đa theo luật lao động: Quy định mới nhất 2026

Giới hạn giờ tăng ca tối đa theo luật lao động

Mình nhớ như in, hồi đầu năm 2021, có rất nhiều chủ shop như mình đều phải cập nhật kiến thức về luật lao động mới. Bộ luật Lao động 2019 đã quy định rõ ràng về giới hạn số giờ làm thêm mà người sử dụng lao động được yêu cầu người lao động làm. Cụ thể như sau:

• Số giờ làm thêm tối đa trong ngày: Không quá 50% số giờ làm việc bình thường trong ngày. Ví dụ, nếu áp dụng thời giờ làm việc bình thường 8 giờ/ngày, thì số giờ làm thêm tối đa là 4 giờ/ngày.
• Số giờ làm thêm tối đa trong tháng: Không quá 40 giờ/tháng.
• Số giờ làm thêm tối đa trong năm: Không quá 200 giờ/năm, trừ một số ngành nghề đặc thù được phép tăng ca tối đa 300 giờ/năm.

Nói thực thì, việc nhớ và áp dụng những quy định này không dễ. Mình đã từng phải mất thời gian để cập nhật và thay đổi cách quản lý nhân viên tại shop. Tổng số giờ làm việc bình thường và làm thêm không được vượt quá 12 giờ/ngày (8 giờ chính + 4 giờ tăng ca). Quy định này áp dụng cho tất cả các loại hình doanh nghiệp, bao gồm cả cửa hàng bán lẻ, F&B, shop thời trang, tạp hóa...

Mình thấy nhiều chủ shop nhỏ thường chủ quan, nghĩ rằng quy định này không áp dụng cho họ. Nhưng thực tế, luật áp dụng cho mọi quy mô doanh nghiệp. Nếu cửa hàng hoạt động theo ca, mỗi ca không quá 8 giờ, và việc tăng ca phải được tính riêng. Không được lách luật bằng cách chia nhỏ giờ làm, vì như vậy sẽ bị coi là vi phạm.

Các trường hợp ngoại lệ được tăng ca vượt mức

Có một số trường hợp đặc biệt được phép tăng ca tối đa 300 giờ/năm, thay vì 200 giờ. Theo Điều 107 Bộ luật Lao động, các ngành nghề bao gồm:

• Sản xuất, gia công xuất khẩu hàng dệt may, da giày, điện tử
• Chế biến nông, lâm, thủy sản
• Cung cấp điện, nước, viễn thông
• Hoạt động thương mại, dịch vụ có tính thời vụ (ví dụ: shop bán đồ Tết, quán ăn mùa du lịch)

Tuy nhiên, ngay cả khi thuộc diện ngoại lệ, vẫn phải đảm bảo:

• Số giờ làm thêm trong ngày không quá 12 giờ (tính cả giờ chính)
• Số giờ làm thêm trong tháng không quá 60 giờ
• Tổng số giờ làm thêm trong năm không quá 300 giờ

Mình biết một chủ shop ở Hải Châu, anh ấy có quán ăn mùa du lịch, và thường phải tăng ca cho nhân viên vào mùa cao điểm. Nhưng anh ấy luôn đảm bảo rằng không vượt quá giới hạn cho phép, và luôn có sự đồng ý của nhân viên trước khi yêu cầu tăng ca.

Mức lương làm thêm giờ: Cách tính chuẩn

Tiền lương làm thêm giờ được tính dựa trên đơn giá tiền lương của công việc đang làm. Cụ thể theo Điều 98 Bộ luật Lao động:

• Làm thêm vào ngày thường: Ít nhất 150% so với đơn giá tiền lương của giờ làm việc bình thường.
• Làm thêm vào ngày nghỉ hằng tuần (Chủ nhật): Ít nhất 200%.
• Làm thêm vào ngày lễ, Tết, ngày nghỉ có hưởng lương: Ít nhất 300% (chưa kể tiền lương ngày lễ, Tết đối với người lao động hưởng lương ngày).

Lấy 1 trường hợp cụ thể, nếu nhân viên A có mức lương giờ bình thường là 30.000 đồng. Nếu tăng ca 2 giờ vào ngày thường, tiền lương 2 giờ đó là: 30.000 x 150% x 2 = 90.000 đồng. Nếu tăng ca vào Chủ nhật: 30.000 x 200% x 2 = 120.000 đồng. Nếu tăng ca vào ngày 30/4: 30.000 x 300% x 2 = 180.000 đồng.

Mình thấy nhiều chủ shop nhỏ thường trả lương tăng ca thấp hơn quy định, dễ bị khiếu nại. Vì vậy, việc tính đúng lương tăng ca là rất quan trọng.

Hậu quả khi vi phạm quy định tăng ca

Vi phạm quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi (bao gồm tăng ca quá giới hạn) sẽ bị xử phạt hành chính theo Nghị định 12/2022/NĐ-CP. Mức phạt như sau:

• Phạt từ 5.000.000 đến 10.000.000 đồng đối với vi phạm từ 1 đến 50 người lao động.
• Phạt từ 10.000.000 đến 20.000.000 đồng đối với vi phạm từ 51 đến 100 người lao động.
• Phạt từ 20.000.000 đến 30.000.000 đồng đối với vi phạm từ 101 đến 300 người lao động.
• Phạt từ 30.000.000 đến 40.000.000 đồng đối với vi phạm từ 301 người lao động trở lên.

Ngoài ra, còn có biện pháp khắc phục hậu quả: buộc trả đủ tiền lương làm thêm giờ cho người lao động. Nếu vi phạm nhiều lần, có thể bị đình chỉ hoạt động từ 1-3 tháng.

Mình biết 1 anh chủ tiệm quen kể là, hồi năm ngoái, shop của anh ấy bị phạt 7 triệu vì cho nhân viên tăng ca 5 giờ/ngày trong 3 ngày liên tiếp. Từ đó, anh ấy rút kinh nghiệm và luôn theo dõi sát giờ làm.

Lưu ý cho chủ shop nhỏ và chuỗi khi sắp xếp tăng ca

Dưới đây là một số lưu ý thực tế giúp chủ shop tuân thủ luật và quản lý nhân sự hiệu quả:

• Lập bảng theo dõi giờ làm: Ghi chép rõ ràng giờ vào, giờ ra, giờ tăng ca của từng nhân viên. Có thể dùng sổ hoặc phần mềm quản lý.
• Xin xác nhận đồng ý bằng văn bản: Khi cần tăng ca, nên có phiếu đăng ký hoặc tin nhắn xác nhận từ nhân viên để làm bằng chứng.
• Tính lương tăng ca đúng hạn: Thanh toán cùng kỳ lương hàng tháng, không được trả chậm.
• Sắp xếp lịch nghỉ bù: Nếu nhân viên tăng ca nhiều, cần bố trí nghỉ bù hợp lý để đảm bảo sức khỏe.
• Cân nhắc thuê thêm nhân viên thời vụ: Vào mùa cao điểm, thay vì ép tăng ca quá mức, nên thuê thêm người làm part-time để đảm bảo tuân thủ luật.

Tháng trước shop mình có thuê thêm 2 nhân viên part-time để phục vụ mùa du lịch. Mình thấy việc này giúp giảm tải cho nhân viên chính thức, và cũng giúp shop mình tuân thủ luật về tăng ca.

Quản lý nhân sự hiệu quả: Trải nghiệm thực tế

Hồi năm ngoái, mình có tham gia 1 chương trình đào tạo về quản lý nhân sự. Chương trình này giúp mình hiểu rõ hơn về cách lập kế hoạch nhân sự, tuyển dụng và đào tạo nhân viên. Sau khi áp dụng những kiến thức này vào shop, mình thấy rằng hiệu suất làm việc của nhân viên đã tăng lên đáng kể.

Cụ thể, mình đã áp dụng hệ thống đánh giá hiệu suất làm việc của nhân viên. Hệ thống này giúp mình theo dõi được hiệu suất làm việc của từng nhân viên, và có thể đưa ra quyết định nâng lương hoặc thưởng cho những nhân viên có hiệu suất cao.

Ngoài ra, mình cũng đã áp dụng chương trình đào tạo nhân viên. Chương trình này giúp nhân viên của mình có thể nâng cao kỹ năng và kiến thức, từ đó giúp shop mình cung cấp dịch vụ tốt hơn cho khách hàng.

Câu hỏi thường gặp

1. Tôi có thể yêu cầu nhân viên tăng ca 4 giờ mỗi ngày không? Không. Mặc dù tối đa 4 giờ/ngày, nhưng tổng số giờ làm thêm trong tháng không được vượt 40 giờ. Nếu tăng ca 4 giờ/ngày liên tục 10 ngày là 40 giờ, nhưng phải đảm bảo các ngày khác không tăng ca.

2. Nhân viên có quyền từ chối tăng ca không? Có, trừ một số trường hợp bất khả kháng (thiên tai, hỏa hoạn, sự cố). Người lao động có quyền từ chối tăng ca nếu không có thỏa thuận trước.

3. Có cần ký hợp đồng tăng ca riêng không? Không bắt buộc, nhưng nên có văn bản thỏa thuận hoặc ghi rõ trong hợp đồng lao động về việc tăng ca.

4. Làm thêm giờ vào ban đêm được tính thế nào? Ngoài mức 150%, 200%, 300% còn được tính thêm 20% tiền lương giờ ban ngày. Ví dụ: tăng ca ban đêm ngày thường: 150% + 20% = 170%.

5. Shop tôi chỉ có 2 nhân viên, có bị phạt không? Có. Luật áp dụng cho mọi quy mô. Nếu vi phạm, vẫn bị phạt từ 5-10 triệu đồng.

Kinh nghiệm quản lý nhân sự: Truyền cảm hứng cho nhân viên

Mình đã từng phải đối mặt với nhiều khó khăn khi quản lý nhân viên. Nhưng mình đã học được rằng, để nhân viên có thể phát huy được hết năng lực, chúng ta cần tạo ra một môi trường làm việc tích cực và truyền cảm hứng.

Cụ thể, mình đã áp dụng chương trình khen thưởng và động viên nhân viên. Chương trình này giúp nhân viên của mình có thể cảm thấy được công nhận và đánh giá cao, từ đó giúp họ có động lực để làm việc tốt hơn.

Ngoài ra, mình cũng đã áp dụng hệ thống hỗ trợ và tư vấn cho nhân viên. Hệ thống này giúp nhân viên của mình có thể giải quyết được những khó khăn và thách thức trong công việc, từ đó giúp họ có thể phát huy được hết năng lực.

Tổng kết

Nắm rõ quy định về tăng ca tối đa giúp chủ shop vận hành đúng luật, tránh rủi ro phạt và giữ uy tín với nhân viên. Hãy luôn theo dõi giờ làm, tính lương đúng và ưu tiên sức khỏe người lao động. Nếu cần hỗ trợ quản lý nhân sự, bạn có thể tìm hiểu thêm các công cụ như Mepo để tự động hóa việc theo dõi giờ công và tính lương. Mình hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn quản lý shop của mình một cách hiệu quả hơn.

Bảng so sánh mức phạt

Số lượng người lao động	Mức phạt
1-50 người	5.000.000 - 10.000.000 đồng
51-100 người	10.000.000 - 20.000.000 đồng
101-300 người	20.000.000 - 30.000.000 đồng
Trên 300 người	30.000.000 - 40.000.000 đồng

Cách tính lương tăng ca

Loại ngày	Mức lương tăng ca
Ngày thường	150%
Ngày nghỉ hằng tuần	200%
Ngày lễ, Tết	300%

Liên hệ

Nếu bạn có bất kỳ câu hỏi nào về quản lý nhân sự hoặc cần hỗ trợ, hãy liên hệ với mình qua địa chỉ email info@example.com hoặc số điện thoại 0909.123.456. Mình sẽ sẵn sàng hỗ trợ bạn.

Kinh nghiệm thực tế khi triển khai bảng chấm công tăng ca

Nói về chuyện quản lý giờ tăng ca, mình nhớ hồi mới mở shop thứ hai ở Hải Phòng, mình từng gặp rắc rối vì không có hệ thống theo dõi. Nhân viên cứ báo tăng ca miệng, cuối tháng mình ngồi cộng sổ tay, sai be bét. Có tháng tính ra 45 giờ tăng ca – vượt mức 40 giờ mà chẳng hay. Rút kinh nghiệm, mình bắt đầu tìm hiểu và áp dụng phần mềm pos offline tại Hải Phòng để chấm công tự động. Chỉ cần nhân viên quẹt thẻ khi vào ca và khi bắt đầu tăng ca, hệ thống tự tính, khỏi lo sai sót.

Có một lần, mình vào tận Cần Thơ để khảo sát mở thêm chi nhánh. Ở đó mình gặp anh chủ shop bán vật liệu xây dựng, anh ấy khoe đang dùng phần mềm quản lý bán lẻ tại Cần Thơ tích hợp sẵn tính năng quản lý ca làm. Anh bảo: "Hồi trước tao cứ sợ bị phạt vì tăng ca quá giờ, giờ có phần mềm nó tự cảnh báo khi sắp chạm mốc 40 giờ/tháng". Nghe vậy mình cũng áp dụng luôn cho shop của mình.

Mình cũng từng tham khảo giá phần mềm bán hàng tại Hà Nội để so sánh với mấy phần mềm miền Trung. Thực ra giá cả không chênh nhau nhiều, nhưng quan trọng là phần mềm phải có tính năng quản lý thời gian làm việc. Nhiều bạn chủ shop chỉ lo tìm phần mềm quản lý bảo trì thiết bị hay phần mềm dms tại Hải Phòng cho mảng kỹ thuật, mà quên mất việc quản lý nhân sự tăng ca cũng quan trọng không kém.

Lưu ý khi áp dụng cho shop có nhiều chi nhánh

Với những shop có từ 2-3 chi nhánh trở lên, việc quản lý tăng ca càng phức tạp. Mình thấy nhiều anh chị em chủ shop ở Đà Nẵng hay dùng phần mềm quản lý kho vật liệu xây dựng tại Đà Nẵng để quản lý hàng hóa, nhưng lại chưa có hệ thống chấm công tập trung. Kết quả là mỗi chi nhánh có một kiểu tính tăng ca, cuối tháng tổng hợp số liệu mất cả ngày.

Mình từng chứng kiến trường hợp một chủ shop thời trang ở TP Hồ Chí Minh bị nhân viên kiện vì tính thiếu tiền tăng ca. Anh ấy dùng phần mềm quản lý đại lý tại TP Hồ Chí Minh để quản lý đơn hàng, nhưng chấm công vẫn ghi tay. Kết quả là thua kiện, mất gần 20 triệu tiền bồi thường. Từ đó anh ấy mới đầu tư phần mềm pos tại Hà Nội có tích hợp chấm công cho toàn bộ hệ thống.

Một mẹo nhỏ mình rút ra: hãy tham khảo bảng giá phần mềm quản lý kho tại Hải Phòng hoặc các tỉnh thành khác để so sánh. Đừng ham rẻ mà mua phần mềm không có tính năng quản lý thời gian. Vì tiền phạt vi phạm tăng ca còn đắt gấp nhiều lần tiền mua phần mềm. Cứ nhẩm thử: một lần bị phạt 10 triệu, đủ mua phần mềm xịn dùng cả năm rồi.